📐 ระเบียบวิธีการประเมินสุขภาพธุรกิจ
ทุกคะแนนในรายงานมาจากสูตรและเกณฑ์ที่เปิดเผยในหน้านี้ทั้งหมด — ไม่มีกล่องดำ เพื่อให้คุณ (และนักบัญชีหรือธนาคารที่คุณเอาผลไปให้ดู) ตรวจสอบได้ว่า ตัวเลขแต่ละตัวถูกตัดสินด้วยอะไร · อัปเดตเกณฑ์ล่าสุด: กรกฎาคม 2569
โครงคะแนน 4 เครื่องยนต์
| เครื่องยนต์ | น้ำหนัก | มาตรวัดหลัก |
|---|---|---|
| 💧 การเงิน & สภาพคล่อง | 40% | สายป่านเงินสด · DSCR · วงจรเงินสด (CCC) · กำไรสุทธิ · แนวโน้มยอดขาย YoY · วินัยแยกกระเป๋า |
| ⚙️ ประสิทธิภาพการดำเนินงาน | 25% | ทุนจมประจำประเภท (สต็อกตาย / วัตถุดิบทิ้ง / ชั่วโมงขายได้ / กำลังผลิต) · การกระจุกตัวรายได้ · ขั้นอนุมัติ · ความเร็วตัดสินใจ · งานทำซ้ำ |
| 🧭 คน & ทัศนคติผู้นำ | 20% | อัตราลาออก · ความผูกพันทีม (หรือชั่วโมงงานเจ้าของใน micro) · ดัชนีอัตตา/ต้นทุนจม · การพึ่งพาตัวบุคคล · ความขัดแย้ง |
| 🤖 ดิจิทัล & เทคโนโลยี | 15% | เครื่องมือดิจิทัล 7 หมวด + คะแนนโบนัสเมื่อใช้ ≥5 หมวด |
น้ำหนักอิงแนวคิด "เงินสดฆ่าธุรกิจก่อนเสมอ" (82% ของธุรกิจที่ล้มมีปัญหากระแสเงินสด — U.S. Bank study) · แถบคะแนน 5 ระดับตามแบบ SME D Bank DX Business Health Check · คำถามปรับตามขนาด (นิยาม สสว. / กฎกระทรวง พ.ศ. 2562) และประเภทธุรกิจ — คำถามที่ไม่เกี่ยวกับธุรกิจของคุณจะถูกตัดและกระจายน้ำหนักใหม่ ไม่ใช่ให้คะแนนหลอก
สูตรหลัก
- สายป่านเงินสด (Cash Runway) = เงินสดสำรอง ÷ (ค่าใช้จ่ายคงที่ + ค่างวดหนี้ − กำไรขั้นต้น/เดือน) — เกณฑ์ที่ปรึกษาการเงิน: ดี ≥ 6 เดือน · เฝ้าระวัง 3-6 · วิกฤต < 1
- DSCR = กำไรจากการดำเนินงาน ÷ ค่างวดหนี้ต่อเดือน — เกณฑ์ underwriting ธนาคารไทย ≥ 1.2-1.5 เท่า · ต่ำกว่า 1.0 = จ่ายหนี้จากกำไรไม่ไหว (ระงับคะแนนทันที)
- วงจรเงินสด (CCC) = DSO + DIO − DPO เทียบเกณฑ์รายอุตสาหกรรมจากข้อมูล working capital ของ Damodaran (NYU Stern)
- จุดคุ้มทุนรายเดือน = ค่าใช้จ่ายคงที่ ÷ อัตรากำไรขั้นต้น · ระยะปลอดภัย = (ยอดขาย − จุดคุ้มทุน) ÷ ยอดขาย
- ลูกหนี้ค้างเกิน 90 วัน ใช้นิยามเดียวกับเกณฑ์หนี้เสีย (NPL) ของธนาคารแห่งประเทศไทย — เกิน 20% ของยอดขายเชื่อ → จำกัดเพดานคะแนนวงจรเงินสด
ที่มาของเกณฑ์เปรียบเทียบ (Benchmark)
| เกณฑ์ | แหล่งอ้างอิง |
|---|---|
| วงจรเงินสดรายอุตสาหกรรม | Damodaran working capital by sector (NYU Stern) |
| สายป่านเงินสด 6/3/1 เดือน | แนวปฏิบัติที่ปรึกษาการเงิน SME สากล |
| DSCR 1.2-1.5 | เกณฑ์พิจารณาสินเชื่อธนาคารพาณิชย์ไทย |
| สต็อกตาย < 5% (best practice < 3%) | มาตรฐานบริหารสินค้าคงคลังค้าปลีก/ค้าส่ง |
| วัตถุดิบทิ้งร้านอาหาร 4-10% · เริ่มวัดแล้วลดได้ 25-40% | National Restaurant Association · Leanpath · WWF food-waste study |
| ค่า GP เดลิเวอรี ~32% + สูตรตั้งราคา ×1.48 | โครงสร้าง GP 30% + VAT ของแพลตฟอร์มเดลิเวอรีไทย |
| ชั่วโมงขายได้ธุรกิจบริการ ≥ 70-75% | SPI Research Professional Services Maturity Benchmark |
| การใช้กำลังผลิตไทยเฉลี่ย ~59% · โซนดี 75-90% | สำนักงานเศรษฐกิจอุตสาหกรรม (สศอ.) 2568 · Federal Reserve long-run |
| อัตราลาออกไทย ~10-11% · SMB สูงกว่า enterprise | WTW / Mercer · LinkedIn Workforce Report |
| ความผูกพันพนักงานไทย ~33% | Gallup State of the Global Workplace |
| ชั่วโมงงานเจ้าของ ≥55 ชม./สัปดาห์ = ความเสี่ยงสุขภาพ | WHO/ILO study (194 ประเทศ): เสี่ยงหลอดเลือดสมอง +35% |
| นิยามขนาดธุรกิจ micro/small/medium | สสว. · กฎกระทรวงกำหนดลักษณะ SME พ.ศ. 2562 |
กลไกระงับคะแนน (Critical Failure Override)
ภาวะอันตรายเฉียบพลันบางอย่างห้ามนำไปเฉลี่ยกับคะแนนด้านอื่น — เมื่อพบข้อใดข้อหนึ่งต่อไปนี้ ระบบจะระงับคะแนนรวมและปรับสถานะเป็นสีแดงทันที: มีหนี้นอกระบบ · DSCR ต่ำกว่า 1.0 · สายป่านเงินสดต่ำกว่า 1 เดือน · ขายต่ำกว่าต้นทุน (กำไรขั้นต้นติดลบ) · ขาดทุนสุทธิพร้อมเงินสดต่ำกว่า 3 เดือน · ยอดขายหดเกิน 30% พร้อมเงินสดต่ำกว่า 3 เดือน นอกจากนี้ ยอดขายหดแรงหรือรายได้เกินครึ่งแขวนกับรายเดียว จะจำกัดเพดานคะแนนไว้ที่ระดับ "พอใช้"
ข้อจำกัดที่ควรรู้
- ผลนี้เป็นการประเมินเบื้องต้นเพื่อการบริหารจากตัวเลขที่ท่านกรอกเอง — ไม่ใช่รายงานผู้สอบบัญชี และไม่ใช่คำแนะนำทางการเงินหรือการลงทุน
- ระบบมีชั้นตรวจความสมเหตุสมผลของข้อมูลนำเข้า (เช่น กำไรขั้นต้นหลุดช่วงปกติของอุตสาหกรรม) และจะแจ้ง "ระดับความแม่นของผล" ไว้บนรายงานเมื่อพบตัวเลขที่ขัดกันเอง
- ข้อมูลที่กรอกไม่ถูกจัดเก็บบนเซิร์ฟเวอร์ — คำนวณในหน่วยความจำต่อคำขอแล้วส่งผลกลับทันที (ลิงก์ผล/ฉบับร่าง/ผลครั้งก่อน อยู่ในเบราว์เซอร์ของท่านเองและลบได้ทุกเมื่อ)
- เพื่อพัฒนาเครื่องมือ ระบบนับจำนวนการใช้งานแบบรวมเท่านั้น (เช่น จำนวนครั้งที่ตรวจต่อวัน และการกระจายของแถบผล) — ไม่ผูกกับตัวบุคคล ไม่มี IP และไม่มีคำตอบรายข้อใด ๆ
- เกณฑ์ทุกตัวมีวันทบทวน — ทีมงานตั้งการแจ้งเตือนทบทวน benchmark อย่างน้อยปีละครั้ง